Maak kennis met Desirée Custers - genomineerd voor de Vlaamse Scriptieprijs

Desirée Custers

Met mijn thesis wil ik mensen een lens bieden om de Arabische wereld beter te begrijpen 

Arabic Science Fiction as Vehicle for Criticism The case of Ibrāhīm Naṣrāllah’s Ḥarb al- Kalb al- Thāniyyah
(Titel journalistiek artikel: Arabische Science Fiction: een literaire lens om de Arabische Wereld te zien)
Desirée Custers - Master Arabistiek en Islamkunde (KU Leuven)
 

Hoe kan Arabische sciencefiction-literatuur ons helpen om de Arabische wereld beter te begrijpen? Wat vertellen verhalen over ruimteschepen en van gedaante veranderende mensen ons over de sociale, culturele en politieke situatie in Arabische landen? In haar scriptie biedt Desiree Custers een nieuwe manier om de Arabische wereld te benaderen.

Jaar
Waarom koos je voor dat scriptieonderwerp?

Literatuur was voor mij dé manier om tijdens mij studie Arabistiek en Islamkunde de Arabische wereld enigszins te kunnen bevatten. Ik geloof namelijk dat we ons via literatuur echt kunnen inleven in de ervaringen en leefwerelden van anderen. Ik ontdekte dat het leveren van politieke en sociale kritiek een belangrijk element is binnen Arabische literatuur, en dat dit vaak wordt gedaan via symboliek om zo censuur te kunnen omzeilen. Toen ik leerde dat er zoiets bestond als sciencefiction geschreven in het Arabisch, werd ik erg nieuwsgierig naar of en hoe dit genre op eenzelfde manier wordt gebruikt. En hoe meer ik over het onderwerp las, hoe interessanter ik het vond! Ik besloot van mijn fascinatie een thesis te maken in de hoop zo meer interesse te wekken voor deze boeiende literatuur!

Wat was het mooiste moment tijdens het schrijven van je scriptie?

Het mooiste moment tijdens het schrijven van mijn scriptie was mijn interview met Ibrahim Nasrallah, de schrijver van de roman die ik in mijn scriptie heb geanalyseerd. Voor het interview had ik een aantal vragen voorbereid op basis van mijn bevindingen tijdens het lezen. Ik vond het heel fijn om met de schrijver te discussiëren over de gebeurtenissen in de roman, en deze te linken aan werkelijke gebeurtenissen in de Arabische wereld.

Wat was het moeilijkste (moment) bij je scriptieonderzoek?

Het meest uitdagende element van mijn onderzoek was het lezen van de roman, die alleen in het Arabisch is uitgebracht. Het was af en toe een worsteling om de inhoud te begrijpen, vooral omdat een aantal sciencefiction-elementen in het verhaal door de schrijver zelf waren bedacht en hij dus nieuwe woorden had gecreëerd om deze te beschrijven. Telkens wanneer ik erin slaagde moeilijke passages te begrijpen, voelde ik me alsof ik een ingewikkelde geheime code had ontcijferd! Het was dus behalve uitdagend en moeilijk, ook leuk om te doen.

Waarom zou iemand jouw thesis moeten lezen?

Ik zou mensen willen aansporen om mijn thesis te lezen, omdat het laat zien dat de Arabische wereld veel meer is dan de vaak stereotyperende beelden van oorlog en islam ons doen geloven. In het eerste deel van mijn thesis beschrijf ik bijvoorbeeld de geschiedenis van de Arabische sciencefiction, waarin ik dit genre link aan de rijke, klassieke Arabische literaire traditie. Ik leg ook uit hoe Arabische literatuur, in het bijzonder science fiction, wordt gebruikt als middel op maatschappelijke kritiek te uiten. Mijn thesis biedt een ingang om de Arabische wereld zowel vanuit een politiek, als wel sociaal en cultureel perspectief, te benaderen

Wat doe je nu, in je leven na de scriptie en studies?

Ik heb het geluk gehad om meteen aan de slag te kunnen bij het 'EastWest Institute', een organisatie die zich op verschillende manieren inzet voor conflictpreventie en resolutie. Op hun kantoor in Brussel ben ik actief op hun Midden-Oosten en Noord-Afrika afdeling. Daarnaast houd ik me nog steeds erg bezig met Arabische literatuur. Binnenkort verschijnt mijn eerste vertaling van een Arabische roman geschreven door Nisma al-Aklouk, en getiteld “Brusselse Vrouwen”. Ook schrijf ik artikelen over Arabische literatuur op de blog van Lagrange, een cultureel platform in Brussel dat dialoog tussen de Arabische en Westerse cultuur bevordert.