Waarom onze populier geen brandhout hoort te zijn – onderzoek van Indy Verheyen wint NBN Sustainability Award 2025

Indy Verheyen, alumnus houttechnologie aan HOGENT, is de winnaar van de NBN Sustainability Award 2025. In zijn bachelorproef ontwikkelde hij een modulair bouwpaneel uit lokaal populierenhout. Daarmee toont hij aan dat deze snelgroeiende boomsoort veel meer waard is dan brandhout. Met zijn onderzoek pleit Verheyen voor een herwaardering van populier als volwaardig bouwproduct.

De NBN Sustainability Award bekroont de strafste scriptie rond duurzaamheid binnen de Vlaamse Scriptieprijs. De prijs wordt uitgereikt door SciMingo vzw, organisator van de wedstrijd, en NBN, de organisatie verantwoordelijk voor het ontwikkelen, publiceren en verdelen van normen in België. Uit 56 inzendingen koos een jury van duurzaamheidsexperten Indy Verheyen (35) als winnaar. De prijs bedraagt 1.500 euro.

Van brandhout naar lokale bouwsteen

Hoewel Vlaanderen jaarlijks zo’n 265.000 kubieke meter populier oogst, belandt het merendeel in de kachel of wordt het goedkoop geëxporteerd, om later als paletten terug te keren. “We geven onze grondstof weg voor een appel en een ei en kopen de toegevoegde waarde daarna terug”, zegt Verheyen. “Dat is een absurde kringloop die ons economisch verzwakt en ecologisch ondergraaft”.

Verheyen benadrukt dat populierenhout vaak wordt ondergewaardeerd. “Het is lokaal beschikbaar, energiezuinig te produceren, licht, sterk en slaat CO2 op. Duurzaam bouwen draait om het juiste materiaal op de juiste plaats.”

Sterker dan gedacht

Verheyen onderzocht de mechanische eigenschappen van populier. Hij ontdekte dat populier, mits juist opgebouwd en op de correcte dikte gebracht, even sterk en stijf kan zijn als traditionele bouwhoutsoorten zoals vuren of grenen. Zijn modulair CLT-paneel, opgebouwd uit drie lagen populier en verbonden via houten nagels en een tand-en-groefverbinding, is nu al inzetbaar in niet-dragende binnenwanden. “Het prototype bewijst dat lokale stammen geen brandhout hoeven te worden, maar een volwaardig bouwproduct kunnen zijn”, zegt Verheyen.

Drempels en kansen

Populierenhout vindt door een zwak imago en het gebrek aan een officiële sterkteklassering zelden de weg naar Vlaamse bouwprojecten. In landen zoals Frankrijk wordt het hout wel al succesvol gebruikt in sporthallen en gevels. “Mits duidelijke normen en een markt die het hout vertrouwt, kan populier uitgroeien tot een volwaardig bouwmateriaal”, aldus Verheyen.

Een toekomst gebouwd op lokale grondstoffen

Verheyen schetst een toekomst waarin Vlaamse woningen grotendeels uit snelgroeiend, lokaal populier bestaan. “Geen importhout, geen energie-intensieve betonproductie, maar huizen gebouwd uit bomen die hier zijn gegroeid.”

Zijn prototype is een uitnodiging voor verder onderzoek, samenwerking en opschaling. “Populier verdient een tweede kans. Het is tijd dat we brandhout als bouwsteen gaan zien en onze eigen grondstoffen slim inzetten.”

Een spannende finale

Op 7 november verdedigden de vijf genomineerden hun scriptie voor de NBN-jury. “Het enthousiasme, de passie en gedegen kennis van de laureaten maken hun scripties tegelijk inspirerend en innoverend. De uiteenlopende invalshoeken – van lokaal tot globaal, praktisch toepasbaar tot strategisch, van technologie tot wetgeving – maakten het jurywerk bijzonder uitdagend”, zegt juryvoorzitter Marc Van Overmeire. “Uiteindelijk kozen we voor de bachelorscriptie van Indy Verheyen, met als boodschap: ‘Gebruik het populierenhout uit je tuin als circulair constructiemateriaal’ of in zijn eigen woorden ‘van brandhout naar bouwsteen’.”

Verheyen werd op donderdag 27 november bekroond tijdens het NBN Thank You Event in Mix Brussels. Zijn werk staat bovendien op de longlist van de Vlaamse Scriptieprijs en de shortlist van de Eosprijs. Op woensdag 17 december weten we of hij ook deze prijzen in de wacht sleept.

Lees hier zijn artikel en scriptie